Аллоҳдан ўзгага атаб қурбонлик қилишлик катта Ширкдур

Савол: Бизнинг одамлар орасида солиҳ кимсаларнинг қабрлари олдида Аллоҳга яқинлик қилишлик учун қурбонлик қилишлик жуда одатий ҳол. Мен уларга қаршиман, лекин улар бунга бепарво. Мен: “Бу Ширк”, десам улар: “Биз Аллоҳга энг зўр йўл билан ибодат қилмоқдамиз! Аллоҳнинг авлиёларини зиёрат қилишлик ва: “Эй Аллоҳ, сенинг фалончи бандангни ҳаққи билан сўраймиз бизларга шифо бергин ва балолардан халос килгин” деган дуоларимизнинг нимаси ёмон?” деб жавоб беришади. Мен уларга: “Бизнинг динимизда воситачиларга ўрин йўқ” десам, улар: “Бизларни ўз ҳолимизга қўй” дейишади. Савол: Бундай кимсаларнинг давоси нимадур? Нима қилмоқлигим керак? Бундай бидъат билан қай тарзда курашмоқлигим керак?

Жавоб: Қуръон ва Суннатдан шу маълумки, Аллоҳга яқинлик қилишлик учун солиҳ кимса, Жин, бут ё бошқа махлуқотлар бўлмиш Аллоҳдан ўзга мавжудотларга атаб сўйишлик Ширкдур ва бу Жоҳилият ва мушриклар амалларидандур. Аллоҳ таоло шундай деди:

“Айтинг (Эй Расулуллоҳ!): Менинг намозим, қурбонлигим ва менинг ҳаётим ва мамотим фақат оламлар Роббиси бўлмиш Аллоҳ учундур. Унинг шариги йўқдур ва мен биринчилардан бўлиб бўйунсунгувчилардандурман (яъни, мусулмонлардандурман)” (Анъом сураси, 162-163-оятлар).

Аллоҳ таоло бу ояти каримада ҳудди намозни бошқаларга ҳам ўқишлик Ширк бўлганига ўхшаш, қурбонликни ҳам Аллоҳдан ўзгага қилишликни Ширк эканлигини баён қилмоқда. Аллоҳ таоло шундай деди:

“Дарҳақиқат, Биз сизга Кавсарни бердик. Шундай экан, Роббингизгагина (юзланиб) намоз ўқинг ва (Унгагина) қурбонлик қилинг” (Кавсар сураси, 1-2-оятлар).

Бу сурада эса Аллоҳдан ўзгаларга сажда ва қурбонлик қиладиган Ширк аҳлидан фарқли ўлароқ, Аллоҳ таоло Ўзининг пайғамбарини Унинг Роббисигагина намоз ўқишликка ва Унгагина қурбонлик қилишликка йўлланма берди. Аллоҳ таоло шундай деди:

“Сизнинг Роббингиз фақат Унгагина ибодат килишингизни қазо қилди …” (Исро сураси, 23-оят).

“Улар фақат Аллоҳга ихлос ва динни барчасини Унгагина қилишлик билан ибодат қилишликка, намозни барпо қилишликка ва закотни адо қилишликка буюрилгандурлар. Мана шу энг тўғри Диндур” (Баййина сураси, 5-оят).

Бу маъноларни ифодалайдиган бошқа кўп оятлар бордур.

Қурбонлик ибодат бўладиган бўлса, уни фақат Аллоҳгагина қилинмоғлиги керак. Имом Муслим ўзларининг саҳиҳларида Амир ал-муъминин Али ибн Аби Толиб айтдилар: Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам шундай дедилар:

” لَغَنَ اللهُ مَنْ ذَبَحَ لِغَيْرِ اللهِ” رواه و مسلم

“Аллоҳдан ўзгага қурбонлик қилганни Аллоҳ лаънатлагай” (Имом Муслим ривояти).

“Мен Аллоҳга Унинг солиҳ бандалари ҳаққи ила ё бўлмасам Унинг суюмли мўмин бандалари мартабаси ила ёки Пайғамбарнинг ҳаққи ва мартабаси ила илтижо қиламан” дейдиган кимсаларга келсак, бундай Аллоҳга илтижо қилишлик Ширк бўлмаса ҳам Бидъатдур ва Ширкка олиб бориб қўйувчи сабабдур. Чунки дуо ибодатдур ва у кимсаларнинг фикрларига тобе эмасдур (яъни, хоҳлаганча дуо қилишлик мумкин дейишлик мумкин эмасдур, уни Аллоҳ ва Расули кўрсатгандек қилмоқлик керак). Бирон бир инсон ҳаққи ёки мартабаси орқали Аллоҳга илтижо қилишликни жоизлиги ҳақида Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва салламга нисбат қилиб бўладиган бирон бир далил йўқдур.

Шундай экан, мусулмонлар учун Аллоҳ машру қилмаган тавассул (Аллоҳга яқинлик қилишлик) турини ўйлаб чиқаришлик мумкин эмасдур. Аллоҳ таоло шундай деди:

“Уларнинг (яъни, мушрикларнинг) Аллоҳ (нозил қилган Китобида ва Расулининг суннатида) изн бермаган нарсани машру (Дин) қилиб бергувчи шураколари борми?!” (Шуро сураси, 21-оят).

Ва Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва саллам шундай деган эканлар:

” مَنْ أَحْدَثَ فِي أَمْرِنَا هَذَا مَا لَيْسَ مِنْهُ فَهُوَ رَدٌّ” رواه البخاري و مسلم

“Кимда ким бизнинг динимизда бўлмаган нарсани ихтиро қилса, у (амал) мардуддур (яъни, ўз-ўзидан инкор қилинган амал)” (Имом Бухорий ва Муслимнинг Оиша онамиз розияллаҳу анҳадан ривоятлари).

Расулуллоҳ саллаллоҳу алайҳи ва салламнинг “у (амал) мардуддур” ибораларининг маъноси – ўша амални ихтиро қилган кимсадан у амал Аллоҳ томонидан қабул қилинмайди деган маънони беради.

Мусулмонлар учун фақат Аллоҳ шариат қилиб берган нарсаларга ўзларини чеклашлари шартдур ва динда биъдат қиладиган кимсалардан эҳтиёт бўлишлари керакдур.

Динда (Аллоҳ ва Расули томонидан) машру бўлган Тавассулга келсак, улар Аллоҳнинг Исм ва Сифатлари орқали Аллоҳга илтижо қилишликдур. Бу Унинг яккалигини тан олишлик, солиҳ амаллар қилишлик, садақотлар қилишлик ва Аллоҳ ва Унинг Пайғамбарларига иймон келтиришлик билан бўлур. Аллоҳнинг Ўзи тавфиқ бергувчидур. (Бундан ташқари машруъ бўлган тавассул йўлларидан: 1) кимсанинг қилган солиҳ амаллари орқали; 2) ҳаёт бўлган тирик солиҳ кимсаларнинг дуосини олган ҳолда Аллоҳга яқинлик қилса бўлади).

Шайх Ибн Боз раҳимахуллоҳ