Мазийнинг чиқиши ғусл қилишни фарз қиладими?
Нафл намоз учун қилинган таяммум билан фарз намозни ўқиш
Беморнинг баданига нажосат тегди …
Одамнинг устига нажосат тегса …
Одеколон деб номланган атирларни ишлатиш
Таркибида алькогол бўлган атирларни ишлатиш
Ҳой одамлар, Аллоҳдан тақво қилинглар ва йўлига қодир бўлган маҳалингизда Аллоҳ сизларга фарз қилган ҳаж ибодатини адо этинглар! Чунки, Аллоҳ таоло Қуръон Каримда шундай демоқда:
«Ва йўлга қодир бўлган кишилар зиммасида Аллоҳ учун мана шу уйни ҳаж-зиёрат қилиш бурчи бордир» (Оли Имрон: 97).
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам айтдилар: «Ислом – «Ла илаҳа илаллоҳ ва Муҳаммадур Расулуллоҳ» (Аллоҳдан бошқа илоҳ йўқ ва Муҳаммад Унинг элчисидир) дея гувоҳлик беришингиз, намозни тўкис адо этишингиз, закотни беришингиз, рамазон (ойи) рўзасини тутишингиз ва агар йўлига қодир бўлсангиз Каъбани ҳаж қилишингиздир» (Имом Муслим 9. Умар ибн Хаттоб разияллоҳу анҳу ривояти).
Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам Ислом шу беш асосга асосланишидан хабар бердилар. Шунинг учун ҳам, банданинг Исломи ҳаж қилмагунича тўкис бўлмайди ва Ислом биноси тўкис қурилмайди. Умар ибн Хаттоб разияллоҳу анҳу мусулмонларга халифа бўлган даврларида: «Мен айрим одамларни шу ўлкаларга жўнатишни ва улар у ердаги боён ҳаёт кечираётган бўлишларига қарамай ҳаж қилмаган одамларни аниқлаб, уларга жизъя тайинлашларини қасд қилдим. Чунки улар мусулмон эмаслар! Мусулмон эмаслар!» – деди (Ушбу осорни Ибн Касийр (раҳимаҳуллоҳ):
«Ва йўлга қодир бўлган кишилар зиммасида Аллоҳ учун мана шу уйни ҳаж-зиёрат қилиш бурчи бордир. Дарҳақиқат Аллоҳ барча оламлардан беҳожатдир» (Оли Имрон: 97) оятининг тафсирида келтирган. Қаранг: Ибн Касийр тафсири 2/118).
Аллоҳга ҳамдлар ва мақтовлар бўлсин. Ундан ёрдам сўраймиз. Нафсларимиз ёмонлиги ва амалларимиз хатоликларидан Аллоҳнинг паноҳига ўтамиз. Аллоҳ кимни ҳидоят қилса, уни хеч ким адаштира олмас ва Ул зот адаштириб қўйган кишини бирор кимса ҳидоят қила олмас. Ёлғиз Аллоҳдан бошқа ибодатга ҳақли бирор илоҳ йўқлигига гувоҳлик бераман. Унинг шериги йўқ. Ва Муҳаммад Ул зотнинг қули ва элчиси эканлигига гувоҳлик бераман.
Сўнгра. Дарҳақиқат, ҳаж маносикларини соддалаштириш йўли билан омма одамларга илмни енгиллаштиришга рағбат пайдо бўлди. Бу эса худди “Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг намозлари сифати” номли рисоламни қисқартирганим каби “Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи васалламнинг Жобир розияллоҳу анҳу у зотдан ривоят қилган ҳажлари” номли китобимни қисқартириш орқали бўлди. Фақат мен унга ўша китобдаги маносикларда ва унга ёзган изоҳларда келтирилмаган муҳим қўшимчаларни қўшдим. Мен бу қўшимчаларнинг (манбалари) тахрижига ва бошқа фойдаларга алоҳида эътибор бердим, худди бошқа китобларимда қилганим каби: ҳадис мартабасини ва манбасини зикр қилдим, лекин уни қисқа келтириб, кўпинча бошқа чоп этилган ва чоп этилмаган китобларимга ишора қилиб кетдим. Аммо “Ҳаж” китобидаги ҳадислар манбасини ва мартабасини келтиришга мен (бу ерда) алоҳида эътибор бермадим, чунки у муҳтарам ўқувчилар олдида мавжуд, ким ундан бирон нарсани исботлашни хоҳласа ўша китобга мурожаат қилиш мумкин. Шунинг учун “асл китоб” деб унга ишора қилдим. Шунингдек фойдани комил қилиш учун ҳаж ва зиёрат бидъатларини ундан қисқача равишда келтириб бу китобни: “Китоб, Суннат ва салафлар асарларидаги ҳаж ва умра маносиклари” деб номладим.
Аллоҳ Табарока ва Таолодан амалимнинг ҳаммасини солиҳ, фақат Унинг Юзи учун холис қилишини ва бошқа бирон киши учун насиба қилмаслигини Ундан сўрайман!
Димашқ, 21 Шаъбон 1395 ҳ.й.
Муҳаммад Носируддин Албоний.
Аллоҳга ҳамдлар бўлсин, биз уни улуғлаймиз, ундан ёрдам ва мағфират сўраб дуо қиламиз. Нафсларимиз шумлиги ва амалларимиз ёмонлигидан Аллоҳдан паноҳ сўраймиз.
Аллоҳ таоло айтади:
«Эй мўминлар, Аллоҳнинг Ўзи учун ҳақ йўлни тутгувчи, адолат билан шаҳодат гувоҳлик бергувчи бўлингиз! Бирон қавмни ёмон кўришингиз сизларни адолат қилмасликка тортмасин! Адолат қилингиз! Шу тақвога яқинроқдир. Аллоҳдан қўрқингиз! Албатта Аллоҳ қилаётган амалларингиздан хабардордир» (Моида: 8).
Биз «Ҳунафа» сайтида шу кунларда пайдо бўлган «Қозоғистон полициясига қарши жиҳод ҳақидаги фатво» номли «фатво» муносабати билан Қозоғистонлик мусулмонларга мурожаат қилмоқчимиз.
Ушбу фатводаги савол-жавобга нисбатан бизда баъзи мулоҳазалар бор.
Бирор сабаб билан ҳайит намозини тарк этган одам, ушбу намоз қазосини ўтаб қўйиши жоиз ва мустаҳабми, ёки умуман адо этиши керак эмасми деган масалада уламолар ихтилоф қилишди. Жумҳур имомлар ушбу намоз қазосини ўтаб қўйиш шарт эмас, бироқ ўташи жоиз ва мустаҳаб дедилар.
Ушбу намоз қазосини ўтаб қўйиш макруҳ деб ҳисоблаганлар орасида имом Музаний, шайхулислом Ибн Таймия ва бошқалар бор. Улар Пайғамбар соллаллоҳу алайҳи ва салламдан бу борада бирор нарса келмаганини эътироф этишади.
Бироқ жумҳур уламолар саҳоба ва салафларнинг амалларига таянишди. Улар икки ҳайит (Ийдайн) намозини ўтказиб юборишса, қазосини ўтаб қўйишар эди.
Убайдуллоҳ ибн Аби Бакр ибн Анас ривоят қилади: «Анас ҳайит намозини ўтказиб юборганида, озод қилган қули Ибн Абу Утайбага намоз учун жой ҳозирлашини буюрди. Сўнг оила аъзоларини тўплади ва улар билан бирга ҳайит намозини ўқиди. У бу намозни худди шаҳар аҳли ўқигандек, такбирлари билан ўқиди» (Бухорий 1/241).
Бу иш машҳур бўлган ва салафлар орасида кенг тарқалган эди:
Бин Ладин, Зарақовий ва шу кабилар ким ўзи? «Ал-Қоида» ташкилоти қандай ташкилот ва унинг тутган йўли тўғрими?
Ушбу саволлар, бугунги кунда кўпчилик мусулмонларни қизиқтираётган саволдир. Ким учундир бу инсонлар диндор одамлар ва халқ қаҳрамонидир. «Ал-Қоида» эса – Ислом озодлик армиясидир. Кимдир учун эса улар Ислом жиҳоди номи остида ер юзида фасод тарқатаётган оддий бир босқинчилардир.
Хайриятки, бизни бу одамлар ва бу ташкилотнинг ҳаракат ва қилмишларига нисбатан оддий одамларнинг фикри қизиқтирмайди. Бизни айни уламоларнинг – пайғамбарларнинг меросхўри бўлган ва Аллоҳ таоло билмаганимизда мурожаат қилишимизга амр этган, «аҳли сунна» уламоларининг фикри қизиқтиради. Аллоҳ таоло айтади:
«Агар (бу ҳақда) билмайдиган бўлсангизлар, аҳли илмларидан сўранглар!» (Наҳл: 43).
Аллоҳнинг Ўзигагина ҳамдлар, Унинг пайғамбари Муҳаммад ибн Абдуллоҳга, Унинг оиласи ва саҳобаларига салавоту саломлар бўлсин.
Сўнг:
Улуғ Рамазон ойи ўз якунини топди. Биз Аллоҳ таолодан бизнинг ғайрат ва ибодатларимизни қабул қилишини сўраймиз. Кўпгина мусулмонлар Аллоҳнинг раҳмати билан ушбу улуғ ойда улкан ғайрат кўрсатадилар. Масжидлар ҳатто бомдод намозига ҳам тўлиб кетади. Улар саховат, ҳаромдан йироқ бўлиш, гўзал аҳлоқни намоён қилиш ва бошқа шу каби солиҳ амалларда ғайрат кўрсатадилар.
Яна одамлар орасида шундайлари борки, йил бўйи Аллоҳга ибодат қилмайди. Ушбу улуғ ойда рўза тутишни ва намоз ўқишни бошлайди. Бироқ минг афсуслар бўлсинки, муборак ой тугаши билан масжидлар деярли бўшаб қолганини, одамлар яхшиликка ва гуноҳлардан четланишга бўлган интилишдаги жўшқинлик ва ғайратни йўқотганини гувоҳи бўласан. Ушбу ойда ибодат қилишни бошлаганлар уни батамом тарк этганини кўрасан, шу жумладан ҳатто беш вақт намозни ҳам.
Рўзаси ва намозларининг қазоси бўлган одам вафот этди …
Қариндошим рўзасини тугата олмай вафот этди
Шанба куни рўза тутишдан қайтарилганининг ҳикмати
Тунда эҳтилом бўлган одамнинг рўзаси
Шаввол ойи рўзасининг фазилати
Шавволнинг олти кунлик рўзасини кун оша тутилса ҳам бўлади
Рамазон қазосини ўтагандан сўнг Шавволдаги олти кунлик рўза тутилади
Аллоҳнинг Ўзигагина ҳамдлар, Унинг пайғамбари Муҳаммад ибн Абдуллоҳга, Унинг оиласи ва саҳобаларига салавоту саломлар бўлсин.
Яқинда шайх Албоний раҳимаҳуллоҳ ва Абдулмуҳсин ал-Аббод ўртасида бўлиб ўтган шанба куни рўза тутиш борасидаги суҳбатни аудио тасмасини матн шаклига ўгириб, интернетда тақдим этилди. Биз суҳбатнинг барчасини таржима қилмасакда, Аллоҳнинг мадади билан, ундаги муҳим бўлган ўринларини қисқача таржима қилдик. Ушбу суҳбатнинг аслини «Силсилатул-ҳуда ва-ннур», № 366 тасмадан топишингиз мумкин. Мусулмонларга ушбу суҳбат фойда келтиради деб Аллоҳдан умид қилиб қоламиз.
(Фарзни) адо этиш ва қазо ўртасидаги фарқ
Рамазон рўзасининнг қазосини келгуси рамазонгача кечиктириш
Келгуси рамазон киргунича қазони кечиктириш
Ўтган йили рўзасини тута олмади …
Қазо рўзани келгуси рамазонгача узрсиз кечиктириш
Туғруқ қони келиб рўза тута олмади …
Туғруқ сабабли рамазон ойида рўза тута олмади …
Қазо қилган кунларининг саноғини билмайди
Туғруқ сабабли етти кун рўза тута олмади …
Қизим рамазон рўзасини тўла тута олмади …
Одатдан бошқа пайтда ҳайз қони келди ва мен рўза тута олмадим …
Хотиним ўн кун рўза тутмаган экан …
Қазо рўзаси бўлган одам вафот этди …
Аллоҳ йўлидаги дўстларим! Бугун сиз билан ўта муҳим мавзулардан бири ҳақида суҳбатлашамиз. Суҳбатимиз «Раббоний бўлинг, рамазоний эмас» деб аталади.
Одатимизга кўра, уни қуйидаги бир неча моддаларга бўлиб оламиз:
Биринчи: Ўзгармас иймоний омиллар.
Иккинчи: Билдингми, маҳкам тут.
Учинчи: Аллоҳдан мадад сўра ва сустлашма.
Сўзларимга диққат билан қулоқ тутишингизни умид қиламан. Аллоҳ таолодан бизларни сўзга қулоқ тутиб, унинг яхшисига эргашадиган кишилардан қилишини сўрайман.
«Ана ўшалар Аллоҳ ҳидоят қилган зотлардир. Ва ана ўшаларгина ақл эгаларидир» (Зумар: 18).
Абу Айюб ал-Ансорий розияллоҳу анҳунинг ҳадисида айтиладики: Расулуллоҳ соллаллоҳу алайҳи ва саллам дедилар: «Кимки Рамазон рўзасини тутсаю кейин унга Шавволдан яна олти кунни илова қилса, худди бир умр рўза тутгандек бўлади» (Имом Муслим ривояти). Ёки ҳадиснинг бошқа ривоятларида айтилишича: «худди йил бўйи рўза тутгандек бўлади».
Шаввол ойида олти кунлик нафл рўза тутиш мустаҳаб амал эканлиги имом Муслим, Абу Довуд, Насоий, Ибн Можа, Табароний ва бошқа муҳаддисларнинг ҳадис тўпламларида келтирилган.
Шунингдек Абдуллоҳ ибн Умар розияллоҳу анҳудан ривоят қилинган ҳадисда айтилади: «Агар мусулмон киши Рамазон ойини рўзасини тўлиқ тутганидан сўнг, яна кейинги Шаввол ойида олти кунлик рўзани тутса, у янги туғилган чақалоқдек бегуноҳ бўлиб қолади» (Имом Табароний: «Мўъжамул-Кабир», заиф ҳадис).
Шаввол ойидаги олти кунлик рўзанинг асл моҳиятини фақатгина Аллоҳ таологина билади. Инсонлар фақат таҳмин қилишлари мумкин. Баъзи уламоларнинг таҳминига кўра, ушбу нафл рўзанинг савоби қуйидагидан иборат:
Анти-Террор Форум